<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" version="2.0">
  <channel>
    <title>چشم انداز مدیریت بازرگانی</title>
    <link>https://jbmp.sbu.ac.ir/</link>
    <description>چشم انداز مدیریت بازرگانی</description>
    <atom:link href="" rel="self" type="application/rss+xml"/>
    <language>fa</language>
    <sy:updatePeriod>daily</sy:updatePeriod>
    <sy:updateFrequency>1</sy:updateFrequency>
    <pubDate>Mon, 22 Jun 2026 00:00:00 +0330</pubDate>
    <lastBuildDate>Mon, 22 Jun 2026 00:00:00 +0330</lastBuildDate>
    <item>
      <title>ضرورت فلسفه برای مدیران: دستور کار پژوهشی برای موفقیت مدیریتی</title>
      <link>https://jbmp.sbu.ac.ir/article_107660.html</link>
      <description>موضوع و هدف: این سرمقاله با طرح پرسش از نسبت فلسفه و مدیریت، استدلال می‌کند که فلسفه نه یک امر تزیینی ، بلکه یکی از مبانی بنیادین مدیریت است. هدف آن، ارائه دستور کاری پژوهشی برای موفقیت مدیریتی در سه مسیر به‌هم‌پیوسته است: فلسفه به‌عنوان خرد عملی، فلسفه به‌عنوان مبنای معرفت‌شناختی سازمان، و ساخت نظریه مدیریتی بر پایه سنت‌های فلسفی بومی.تشخیص مسئله: مدیریت از جنبش مدیریت علمی تیلور تاکنون &amp;amp;laquo;تبدیل تجربه به علم&amp;amp;raquo; را هسته مشروعیت خود ساخته و در این مسیر بهره‌وری را افزایش داده، اما به‌تدریج به مجموعه‌ای از فرآیندهای فنی قابل محاسبه و بهینه‌سازی تقلیل یافته است. بینش دراکر درباره بنگاه به‌عنوان نهادی اجتماعی نیازمند فلسفه کسب‌وکار، در استیلای کارکردگرایی و کارایی‌محوری به حاشیه رانده شد. مدیران معاصر در شرایط نوسان، عدم‌قطعیت، پیچیدگی و ابهام باید قضاوت‌های اخلاقی کنند، در نبود داده کافی به قضاوت تکیه کنند و به مطالبات کارکنان برای معنا، کرامت و انسانی‌سازی کار پاسخ دهند. نظریه مدیریتی فاقد تأمل فلسفی، ظرفیت توجه به این مطالبات را ندارد.مبانی استدلال: سه محدودیت پارادایم ابزاری بررسی می‌شود. نخست، عقلانیت ابزاری تصمیم را به بهینه‌سازی تقلیل می‌دهد، در حالی که تصمیم مدیریتی ذاتاً شامل انتخاب‌های ارزشی است و محاسبه کارایی نمی‌تواند تعیین کند چه عملکردی ارزش دنبال کردن دارد (Ledoux, 2012). دوم، تصمیم‌های اخلاقی به‌ندرت پاسخ روشن &amp;amp;laquo;درست و غلط&amp;amp;raquo; دارند و فلسفه به حفظ دقت فکری و احتیاط در قضاوت کمک می‌کند؛ وینزر نشان می‌دهد مبانی فلسفی مدیریت و اخلاق در آموزش مدیریت پراکنده و غیرنظام‌مند ارائه می‌شود (Windsor, 2015). سوم، نگاه ابزاری به انسان &amp;amp;laquo;مدیران فئودال&amp;amp;raquo; می‌پرورد و سنت فلسفی از ارسطو تا کانت و نیچه مبنای انسان‌شناختی جایگزینی فراهم می‌کند (Reynolds et al., 2019)؛ رویکرد &amp;amp;laquo;نظریه به‌مثابه درمان&amp;amp;raquo; ویتگنشتاینی نیز می‌تواند پیش‌فرض‌های ناخودآگاه مدیران را به آگاهی آورد (Shotter &amp;amp;amp; Tsoukas, 2019; Tsoukas, 2019).دستور کار پژوهشی: مسیر اول، فلسفه را از &amp;amp;laquo;نظام دانش&amp;amp;raquo; به &amp;amp;laquo;توانش عملی&amp;amp;raquo; می‌چرخاند و موضوعاتی چون گفتگوی سقراطی، تنظیم هیجان رواقی، روش پدیدارشناختی و سنجش‌پذیری حکمت عملی (phronesis) را با روش‌های تفسیری و پژوهش‌کنش پیشنهاد می‌کند (Sułkowski et al., 2025). مسیر دوم به معرفت‌شناسی سازمان می‌پردازد: نسبت سنت‌های معرفت‌شناختی با تعریف &amp;amp;laquo;دانش&amp;amp;raquo;، فلسفه درمانی ویتگنشتاینی، فلسفه فرآیند و &amp;amp;laquo;شدن&amp;amp;raquo; سازمانی (Chia, 1999) و واسازی دلوزی (Tsoukas &amp;amp;amp; Chia, 2011). مسیر سوم، منابع فلسفی بومی را از &amp;amp;laquo;مورد&amp;amp;raquo; به &amp;amp;laquo;منبع نظری&amp;amp;raquo; ارتقا می‌دهد: نظریه &amp;amp;laquo;حکیم حاکمی&amp;amp;raquo; ایران باستان و شروط چهارگانه ابن‌سینا &amp;amp;mdash; استقلال سیاسی، عقل اصیل، اخلاق شریف و تسلط بر شریعت (Zakaria, 2002) &amp;amp;mdash; و خودگردانی به‌عنوان بنیاد تدبیر جامعه (Badr &amp;amp;amp; Kattan, 2024)، در تعامل با سنت خودپروری کنفوسیوسی (Chan, 2008; Van Norden, 2018)، با پرهیز از ذات‌گرایی فرهنگی.دلالت‌ها و نتیجه‌گیری: فلسفه در برنامه‌های کسب‌وکار اغلب به &amp;amp;laquo;اخلاق کسب‌وکار&amp;amp;raquo; پراکنده فروکاسته شده است؛ در حالی که باید به‌صورت کارگاه‌های تجربی، ماژول‌های مبانی فلسفی در روش پژوهش و دروس فلسفه مدیریت بین‌فرهنگی آموزش داده شود. اهمیت فلسفه برای مدیریت در ارائه پاسخ نیست، در باز نگه داشتن پرسش است؛ توانایی‌ای که در فرهنگ مدیریتی عجول در حل مسئله، شاید بنیادی‌ترین عامل موفقیت باشد. فلسفه مدیریت یک شاخه دانشگاهی نیست، نگرشی فکری است &amp;amp;mdash; تعهدی به رد تقلیل مدیریت به فناوری.</description>
    </item>
    <item>
      <title>واقعیت افزوده: فناوری نوین تاثیرگذار بر نگرش‌ مصرف کننده و قصد خرید محصولات با درگیری بالا; یک طراحی شبه آزمایشی</title>
      <link>https://jbmp.sbu.ac.ir/article_107437.html</link>
      <description>هدف: با گسترش بازار دیجیتال و افزایش رقابت برای جلب توجه مشتری، استفاده از فناوری‌های نوظهور مانند واقعیت افزوده تبدیل به یک ضرورت برای بقای کسب و کارها شده است. استفاده از واقعیت افزوده در محیط‌های خرید آنلاین با افزایش تعامل مشتری با محصول، کیفیت تجربه خدمات را ارتقا داده و نگرش مثبت‌تری نسبت به برند و محصول ایجاد می‌کند. فناوری واقعیت افزوده از طریق افزایش درک مفید بودن، کاهش عدم‌اطمینان و تقویت تجربه تعاملی مشتری، می‌تواند قصد خرید و تمایل به استفاده از کانال‌های آنلاین را افزایش دهد. این پژوهش با هدف بررسی تأثیر واقعیت افزوده بر نگرش و قصد خرید مصرف کننده در مورد محصولات با درگیری بالا انجام شده است.روش‌شناسی: پژوهش حاضر از نظر هدف،کاربردی و از لحاظ روش، شبه آزمایشی با طرح پیش‌آزمون - پس‌آزمون است. برای انتخاب آزمودنی ها به منظور کنترل تاثیر متغیرهای مداخله گری همچون توانایی مالی خرید، سلیقه مصرف کننده و نیز شخص تصمیم گیرنده و تاثیرگذار در خرید، از میان باشگاه مشتریان که پیش از این از شرکت موردنظر خرید داشته اند80 پرسشنامه طی دو مرحله پیش آزمون و پس آزمون، توسط 40 نفر از مشتریانی که توانایی کار با واقعیت افزوده و نیز تمایل به همکاری داشتند، تکمیل شد. جهت اطمینان از کفایت نمونه، بر اساس قاعده حد مرکزی، حجم نمونه 30 نفر و بیشتر می‌تواند شرایط لازم برای استفاده از بسیاری از آزمون‌های آماری پارامتریک را فراهم سازد . همچنین نتایج تحلیل آماری نشان می دهد که توان آماری آزمون‌ها در سطح مطلوب 1 قرار دارد که بیانگر کفایت حجم نمونه برای شناسایی اثرات مورد انتظار پژوهش است.  جهت بررسی فرضیه ها از آزمون MANCOVA استفاده شد.یافته‌ها: یافته ها نشان می دهد تفاوت معناداری میان نتایج حاصل از دو مرحله پیش آزمون و پس آزمون وجود دارد. یافته ها تأثیر مثبت واقعیت افزوده بر سهولت استفاده ادراک‌شده، درک مفید بودن، لذت ادراک‌شده، نگرش، انگیزه خرید و در نهایت قصد خرید مصرف‌کنندگان را نشان می دهند. بدین معنی که واقعیت افزوده (AR) از طریق سازوکارهای شناختی&amp;amp;ndash;عاطفی، ادراک مفید بودن، سهولت استفاده و لذت ادراک‌شده، پیشایندهای کلیدی در مدل پذیرش فناوری (TAM)، با تاثیرگذاری بر نگرش مصرف‌کننده و انگیزه خرید به عنوان متغیرهای میانجی به قصد خرید منجر می شود.نتیجه‌گیری: نتایج نشان می دهد رفتار خرید در بستر واقعیت افزوده در یک فرآیند پیچیده شناختی صورت می گیرد و واقعیت افزوده (AR) از طریق سازوکارهای شناختی&amp;amp;ndash;عاطفی، ادراک مفید بودن، سهولت استفاده و لذت ادراک‌شده به عنوان پیشایندهای کلیدی در مدل پذیرش فناوری (TAM)، با تاثیرگذاری بر نگرش مصرف‌کننده و انگیزه خرید به عنوان متغیرهای میانجی به قصد خرید منجر می شود. این نتیجه بر ضرورت توجه به نقش متغیرهای میانجی در شکل‌گیری رفتار مصرف‌کننده در محیط‌های دیجیتال تأکید دارد و نشان می‌دهد که ادراک مفید بودن، سهولت استفاده و لذت ادراک‌شده نقش محوری در شکل‌گیری نگرش و قصد رفتاری ایفا می‌کنند. این تحقیق با ورود فناوری واقعیت افزوده در مدل پذیرش فناوری، کاربرد این مدل را به پذیرش فناوری های تجربه محور توسعه داده و به اهمیت تجربه کاربری لذت بخش در کنار ابعاد کارکردی فناوری پرداخته است.</description>
    </item>
    <item>
      <title>تدوین چارچوب مبتنی بر شواهد برای وفاداری مشتریان شرکتی در مراحل قیف بازاریابی: یک رویکرد فراترکیب</title>
      <link>https://jbmp.sbu.ac.ir/article_107636.html</link>
      <description>اهداف: در بازارهای به‌شدت رقابتی کسب‌وکار به کسب‌وکار (B2B)، وفاداری مشتری به دلیل تحول دیجیتال، تشدید رقابت و افزایش هزینه‌های جذب مشتری، به یک ضرورت راهبردی تبدیل شده است. با گذار شرکت‌های B2B از منطق‌های بازاریابی تراکنشی به رویکردهای رابطه‌محور و مبتنی بر تجربه، وفاداری دیگر به‌عنوان یک پیامد ایستا در نظر گرفته نمی‌شود، بلکه به‌مثابه فرایندی پویا و چندمرحله‌ای در امتداد سفر مشتری مفهوم‌سازی می‌گردد. اگرچه پژوهش‌های پیشین محرک‌های کلیدی وفاداری مشتریان شرکتی مانند اعتماد، رضایت، کیفیت رابطه و تجربه مشتری را شناسایی کرده‌اند، ادبیات موجود همچنان پراکنده بوده و اغلب به مراحل مجزایی از قیف بازاریابی محدود شده است. علاوه بر این، چارچوب‌های موجود به‌ندرت محرک‌های عملیاتی، میانجی‌های روان‌شناختی و پیامدهای رفتاری و مالی پایین‌دستی را در قالب یک مدل یکپارچه و مبتنی بر شواهد تلفیق می‌کنند. بر این اساس، هدف اصلی این پژوهش تدوین یک چارچوب مفهومی جامع و مبتنی بر شواهد برای وفاداری مشتریان شرکتی در مراحل مختلف قیف بازاریابی است.&#13;
روش‌ها: این پژوهش با رویکرد کیفی و با هدف نظریه‌سازی، از روش فراترکیب استفاده کرده است. فرایند مرور بر اساس پروتکل هفت‌مرحله‌ای کتابچه کوکران طراحی و مطابق با دستورالعمل‌های PRISMA گزارش شد تا شفافیت و دقت روش‌شناختی تضمین گردد. جستجوی جامع در پایگاه‌های بین‌المللی (ScienceDirect، Springer، Wiley، Sage، Emerald و Taylor &amp;amp;amp; Francis) و پایگاه‌های فارسی (نورمگز، SID، مگ‌ایران و پورتال جامع علوم انسانی) انجام شد. بازه زمانی 2000 تا 2026 در نظر گرفته شد و ترکیبی از کلیدواژه‌های مرتبط با وفاداری مشتریان شرکتی، قیف بازاریابی، سفر مشتری، مدیریت ارتباط با مشتری و درگیری مشتری به کار رفت. پس از حذف موارد تکراری و اعمال معیارهای ورود و خروج، 49 مطالعه با کیفیت بالا به‌عنوان هسته تحلیلی انتخاب شدند. کیفیت مطالعات با استفاده از ابزار CASP ارزیابی شد. استخراج و تحلیل داده‌ها از طریق مقایسه مستمر، خوشه‌بندی مفهومی و انتزاع تدریجی انجام گرفت.&#13;
یافته‌ها: تحلیل ۴۹ مطالعه هسته‌ای، چارچوبی چندسطحی و فرایندمحور را استخراج کرد که وفاداری مشتریان شرکتی را به‌عنوان پدیده‌ای پویا و انباشتی در امتداد شش مرحله اصلی قیف بازاریابی مفهوم‌سازی می‌کند: آگاهی، علاقه و بررسی، ارزیابی و ترجیح، خرید و تجربه، نگهداشت، و تعهد و وفاداری. یافته‌ها نشان می‌دهد هر مرحله دارای ترکیب متمایزی از محرک‌های عملیاتی است که به‌طور تجربی در بافت B2B تأیید شده‌اند: در مراحل اولیه، تصویر سازمانی، شهرت برند، بازاریابی دیجیتال ورودی و مسئولیت اجتماعی شرکتی نقش کلیدی دارند؛ در مراحل علاقه و ارزیابی، مدیریت دانش مشتری، شایستگی فروش تخصصی و سفارشی‌سازی راه‌حل‌ها ارزش ادراک‌شده را شکل می‌دهند؛ در مرحله خرید و تجربه، کارایی خدمات، یکپارچگی چندکاناله و دقت تراکنش تعیین‌کننده‌اند؛ و در مراحل نگهداشت و تعهد، سرمایه‌گذاری‌های رابطه‌ای، مدیریت پیشگیرانه تعارض و هم‌آفرینی ارزش وابستگی عاطفی و تعهد بلندمدت را تقویت می‌کنند. فراتر از این نگاشت مرحله‌ای، پژوهش سازوکارهای روان‌شناختی و رابطه‌ای میانجی را شناسایی می‌کند که تعیین‌کننده انتقال موفق میان مراحل‌اند، سازوکارهایی که در نگاشت‌های سنتی قیف بازاریابی مغفول می‌مانند. این انتقال‌ها به پیامدهایی در چهار سطح می‌انجامند: نگرشی (تعهد عاطفی و مقاومت در برابر رقبا)، رفتاری (خرید مجدد و رشد سهم از کیف پول)، طرفداری (ارجاعات حرفه‌ای و تبلیغات توصیه‌ای)، و اقتصادی (ارزش طول عمر مشتری و کاهش هزینه‌های جذب). این روابط توسط شرایط زمینه‌ای و مداخله‌ای (شدت رقابت، نوسان فناوری، مقررات، فرهنگ، طول رابطه، هزینه‌های جابه‌جایی، حاکمیت شرکتی و سیلوهای سازمانی) در بافت‌های گوناگون تعدیل می‌شوند. این سه لایه (محرک‌های مرحله‌محور، سازوکارهای میانجی انتقال، و شرایط تعدیل‌گر) معماری تبیینی و مبتنی بر شواهدی از فرایند وفاداری ارائه می‌دهند که فراتر از توالی ساختاری قیف عمل می‌کند.&#13;
نتیجه‌گیری: یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد که وفاداری مشتریان شرکتی به‌طور دقیق‌تر به‌عنوان یک مسیر طولی و مرحله‌محور قابل درک است، نه صرفاً یک پیامد پس از خرید. چارچوب پیشنهادی با یکپارچه‌سازی جریان‌های پراکنده پژوهشی، مسئله نابینایی سفر را برطرف کرده و تصویری جامع از نحوه شکل‌گیری، انباشت و تبدیل وفاداری به ارزش راهبردی و مالی ارائه می‌دهد. این مدل از منظر نظری با پیوند دادن فرایندهای قیف، سازوکارهای روان‌شناختی و رابطه‌ای و پیامدهای چندبعدی وفاداری به ادبیات موجود کمک می‌کند. از منظر مدیریتی نیز، چارچوب به‌عنوان ابزاری تشخیصی و راهبردی برای اولویت‌بندی نقاط تماس، تخصیص منابع و همسوسازی سرمایه‌گذاری‌های دیجیتال، رابطه‌ای و تجربی به‌منظور تقویت وفاداری پایدار و ارزش طول عمر مشتری عمل می‌کند.</description>
    </item>
    <item>
      <title>شناسایی و تحلیل دلایل و پیامدهای تنوع‌‌طلبی مصرف‌کننده در فروشگاه‌های آنلاین</title>
      <link>https://jbmp.sbu.ac.ir/article_107590.html</link>
      <description>اهداف: نوآوری مدل کسب‌وکار برای بقای بلندمدت شرکت‌ها در صنعت پرداخت‌های الکترونیک حیاتی است، زیرا به بهبود ارزش محصولات یا خدمات و نیز شیوه ارائه این پیشنهادها به مشتریان کمک می‌کند. با این حال، شکاف قابل‌توجهی در درک این موضوع وجود دارد که چگونه تجربه مشتری می‌تواند به‌صورت نظام‌مند این نوآوری را هدایت کند، به‌ویژه در بخش پرداخت‌های الکترونیک ایران. پژوهش حاضر با هدف طراحی چارچوب نوآوری مدل کسب‌وکار مبتنی بر تجربه مشتری در حوزه پرداخت‌های الکترونیک و با استفاده از رویکرد نظریه داده‌بنیاد انجام شده است. با بررسی شرکت به پرداخت ملت به‌عنوان مطالعه موردی، این پژوهش در پی شناسایی راهبردها، شرایط و پیامدهای مرتبط با نوآوری مدل کسب‌وکار مبتنی بر تجربه مشتری در این حوزه است.روش پژوهش: این پژوهش از طرح اکتشافی آمیخته، ترکیبی از رویکردهای کیفی و کمی، استفاده می‌کند. در مرحله کیفی، جامعه پژوهش شامل اساتید دانشگاه و مشتریان فروشگاه‌های آنلاین در خرم‌آباد بود که از میان آنان ۲۱ نفر با روش نمونه‌گیری هدفمند و بر اساس اصل اشباع نظری انتخاب شدند. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با هدف شناسایی دلایل و پیامدهای رفتار تنوع‌طلبی مصرف‌کننده گردآوری شد. در مرحله کمی، برای اولویت‌بندی عوامل شناسایی‌شده از روش دلفی فازی استفاده شد. در بخش کیفی، روایی مصاحبه‌ها از طریق روایی نظری و محتوایی ارزیابی شد و پایایی داده‌ها با استفاده از پایایی درون‌کدگذار و میان‌کدگذار سنجیده شد. در بخش کمی، روایی محتوایی توسط خبرگان آشنا با موضوع تأیید شد و پایایی با استفاده از نرخ ناسازگاری و اختلاف میانگین‌های فازی‌زدایی‌شده در دو مرحله بررسی گردید. نرخ ناسازگاری کمتر از ۰/۱ بود که پایایی پرسش‌نامه را تأیید می‌کند. تحلیل داده‌ها در مرحله کیفی با تحلیل محتوا و کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام شد و در مرحله کمی از رویکرد دلفی فازی برای اولویت‌بندی استفاده گردید.یافته‌ها: چارچوب حاصل نشان می‌دهد که مهم‌ترین دلایل شکل‌دهنده تنوع‌طلبی مصرف‌کننده در فروشگاه‌های آنلاین شامل عواطف و انگیزه‌های روانی لذت‌بخش (با امتیاز فازی‌زدایی‌شده 672/0)، تبلیغات و بازاریابی آنلاین (693/0) و کسب اعتبار و تشخص اجتماعی (547/0) است. بالاترین اولویت پیامدهای این رفتار نیز شامل هزینه فرصت از دست رفته (714/0)، شیوع مصرف‌زدگی (633/0) و هدر دادن زمان (562/0) است. پس از دو دور نظرسنجی دلفی فازی، اجماع خبرگان با کاهش اختلاف میانگین‌های فازی‌زدایی‌شده به کمتر از 1/0 حاصل شد. یافته‌ها نشان می‌دهد که تأثیرگذارترین عامل در شکل‌گیری تنوع‌طلبی، جست‌وجوی لذت و هیجان در خرید است که بالاترین درجه مرکزیت را دارد. در میان پیامدها نیز افزایش خرید آنی به‌عنوان مهم‌ترین پیامد شناخته شد. این نتایج با پژوهش‌های اخیر همسو است که نشان می‌دهند تنوع‌طلبی در هنگام شکل‌گیری مجموعه ملاحظه و اینرسی در انتخاب نهایی می‌توانند در یک واقعه خرید همزمان وجود داشته باشند و کاهش احساس کنترل می‌تواند مصرف‌کنندگان را به جست‌وجوی تنوع به‌عنوان یک مکانیزم مقابله‌ای سوق دهد.نتیجه‌گیری: یافته‌ها نشان می‌دهد که تنوع‌طلبی مصرف‌کننده در فروشگاه‌های آنلاین پدیده‌ای پیچیده است که توسط انگیزه‌های لذت‌جویانه، عوامل اجتماعی و محرک‌های بازاریابی شکل می‌گیرد و پیامدهای مالی، زمانی و روانی قابل‌توجهی برای مصرف‌کنندگان و خرده‌فروشان ایجاد می‌کند. این پژوهش با ارائه چارچوبی یکپارچه که به‌طور همزمان پیشایندها و پیامدهای رفتار تنوع‌طلبی را در بافت خرده‌فروشی آنلاین ایران شناسایی می‌کند، به ادبیات موضوع کمک می‌کند؛ حوزه‌ای که تاکنون توجه تجربی محدودی به آن شده است. از نظر کاربردی، نتایج بینش‌های عملی برای مدیران فروشگاه‌های آنلاین ارائه می‌دهد و پیشنهاد می‌کند که طراحی تجربه‌های خرید لذت‌بخش اما کنترل‌شده، تضمین تبلیغات شفاف و ترویج فرهنگ مصرف مسئولانه می‌تواند به مدیریت رفتار تنوع‌طلبی و در همان حال تقویت وفاداری و رضایت مشتری کمک کند.</description>
    </item>
    <item>
      <title>بررسی رابطه بین نحوه تفکر و نقطه کور سوگیری: نقش میانجی بازتاب شناختی</title>
      <link>https://jbmp.sbu.ac.ir/article_107635.html</link>
      <description>اهداف توجه به تفاوت‌های فردی در نحوه تفکر و نقش آن‌ها در بروز سوگیری‌های شناختی، از دیرباز به یکی از دغدغه‌های مهم در حوزه تصمیم‌گیری در حوزه‌های مختلف دانش بوده است. در دنیای پیچیده امروز، درک این مطلب که چرا تصمیم‌گیرندگان علیرغم داشتن تخصص، دچار خطاهای سیستماتیک می‌شوند، ضرورتی انکارناپذیر است. یکی از نظریات بنیادین و مطرح در این زمینه، نظریه پردازش دوگانه است که تبیین می‌کند افراد در تحلیل اطلاعات از دو نحوه تفکر شهودی (سریع و ناخودآگاه) و تفکر عقلانی (کند و تحلیلی) استفاده می‌کنند. با آنکه هر یک از این دو نحوه تفکر می‌تواند در شرایط خاص خود مفید باشد، اما نقش دقیق آن‌ها در بروز یا پیشگیری از سوگیری‌های شناختی، به‌ویژه &amp;amp;laquo;خطای نقطه کور سوگیری&amp;amp;raquo;، همچنان موضوعی چالش‌برانگیز و مورد بحث است. خطای نقطه کور سوگیری وضعیتی است که در آن فرد نسبت به سوگیری‌های خود ناآگاه باقی می‌ماند اما به‌راحتی می‌تواند آن‌ها را در دیگران تشخیص دهد. با وجود انجام پژوهش‌های متعدد درباره انواع سوگیری‌ها، بررسی نقش تفکر شهودی و عقلانی در شکل‌گیری این خطای خاص، کمتر مورد توجه قرار گرفته است. لذا پژوهش حاضر با هدف پر کردن این خلأ نظری و کاربردی، به بررسی رابطه میان نحوه تفکر عقلانی و شهودی با خطای نقطه کور سوگیری، با در نظر گرفتن نقش میانجی بازتاب شناختی می‌پردازد تا مشخص کند کدام نحوه تفکر می‌تواند منجر به کاهش این نابینایی شناختی شود.روش تحقیق‌این پژوهش از نوع کمّی و توصیفی است و در آن از ابزار پرسشنامه برای گردآوری داده‌ها استفاده شده است. جامعه آماری پژوهش شامل دانشجویان بود که از میان آن‌ها تعداد ۲۶۲ نفر به صورت داوطلبانه در تحقیق شرکت کردند. برای سنجش متغیرهای پژوهش از پرسشنامه‌های استاندارد و معتبر علمی استفاده شد، بدین صورت که جهت سنجش نحوه تفکر از پرسشنامه نحوه تفکر عقلانی و شهودی به عنوان متغیر مستقل، برای ارزیابی توانایی مهار پاسخ‌های تکانشی از آزمون بازتاب شناختی به عنوان متغیر میانجی و از مقیاس خطای نقطه کور سوگیری برای سنجش متغیر وابسته استفاده شد. پس از جمع‌آوری داده‌ها، فرآیند تحلیل در دو سطح آمار توصیفی و استنباطی انجام شد. برای بررسی فرضیات مستقیم از رگرسیون خطی ساده و چندگانه استفاده شد. همچنین، برای تحلیل نقش میانجی‌گری بازتاب شناختی، از افزونه پراسس در نرم‌افزار SPSS استفاده گردید. تمامی مراحل تحلیل با رعایت اصول دقت علمی و اطمینان از برازش مدل انجام پذیرفت.یافته‌ها در ابتدای بررسی یافته‌ها، مشخصات جمعیت‌شناختی نمونه مورد مطالعه نشان داد که میانگین سنی شرکت‌کنندگان 40/29 سال با انحراف معیار 65/12 بوده است و توزیع جنسیتی نشان‌دهنده حضور فعال هر دو گروه زنان و مردان در این مطالعه می‌باشد. در بخش یافته‌های استنباطی، نتایج حاصل از تحلیل رگرسیون نشان داد که نحوه تفکر عقلانی رابطه مثبت و معناداری با خطای نقطه کور سوگیری دارد، به عبارتی، افرادی که تمایل بیشتری به استفاده از پردازش‌های عقلانی و تحلیلی دارند، به شکل عجیبی در معرض این سوگیری قرار می‌گیرند که خطاهای خود را نادیده انگاشته و تنها به قضاوت دیگران بپردازند. در مقابل، یافته‌ها حاکی از آن است که نحوه تفکر شهودی رابطه منفی و معناداری با خطای نقطه کور سوگیری دارد، که نشان‌دهنده نقش متفاوت سیستم‌های پردازش سریع در مواجهه با این سوگیری است. همچنین نتایج تحلیل مسیر نشان داد که بازتاب شناختی نقش میانجی در رابطه بین نحوه تفکر و نقطه کور سوگیری ایفا می‌کند.نتیجه‌گیری پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش نحوه تفکر در شکل‌گیری خطای نقطه کور سوگیری انجام شد و نتایج آن نشان داد که چگونه نحوه تفکر عقلانی و شهودی می‌توانند به صورت متفاوت بر آگاهی یا ناآگاهی فرد از خطاهای شناختی خود تأثیر بگذارند. نتیجه‌گیری نهایی این است که تکیه صرف بر تفکر عقلانی، نه تنها مانع سوگیری نمی‌شود، بلکه ممکن است فرد را در تشخیص خطاهای شخصی دچار غرور کاذب و ناآگاهی (نقطه کور) نماید. این یافته‌ها اهمیت آموزش‌های شناختی و آگاه‌سازی افراد، به‌ویژه مدیران و تصمیم‌گیرندگان در حوزه‌های کلان، را بیش از پیش پررنگ می‌کند. پیشنهاد می‌شود که برنامه‌های آموزشی با تمرکز بر تقویت بازتاب شناختی طراحی شوند تا افراد بتوانند فرآیندهای فکری خود را مورد واکاوی قرار داده و از دام سوگیری‌های ناخودآگاه رهایی یابند. کاربرد این یافته‌ها نشان می‌دهد که برای بهبود کیفیت تصمیم‌گیری، باید علاوه بر مهارت‌های تحلیلی، بر ارتقای آگاهی نسبت به سوگیری‌ها نیز تمرکز کرد.</description>
    </item>
    <item>
      <title>مدل مفهومی استراتژی های بازاریابی سبز پایدار برای محصولات دوستدار محیط زیست: تاکید بر الگوهای فرهنگی در جامعه عراق</title>
      <link>https://jbmp.sbu.ac.ir/article_107661.html</link>
      <description>اهداف: اهمیت استراتژی‌های بازاریابی سبز پایدار به عنوان یک پاسخ استراتژیک به چالش‌های زیست‌محیطی و الزامات پایداری در حال افزایش است. با این حال، ادبیات قبلی هنوز فاقد توضیح جامعی از چگونگی شکل‌گیری این استراتژی‌ها در محیط‌هایی است که عوامل فرهنگی با عوامل تعیین‌کننده نظارتی، بازار، محیط زیست و نهادی، به ویژه در زمینه‌های نوظهور مانند عراق، در تعامل هستند. بنابراین، این مطالعه با هدف توسعه یک مدل مفهومی برای استراتژی‌های بازاریابی سبز پایدار برای محصولات سازگار با محیط زیست، شکل‌گیری این استراتژی‌ها و تعامل عوامل تعیین‌کننده آنها را با تمرکز بر الگوهای فرهنگی جامعه عراق توضیح می‌دهد.روش‌ پژوهش: این مطالعه از یک رویکرد کیفی مبتنی بر نظریه زمینه‌ای روش‌شناختی اشتراوس و کوربین استفاده کرد. پانزده مصاحبه عمیق و نیمه‌ساختاریافته با متخصصان بازاریابی سبز، پایداری و محصولات سازگار با محیط زیست انجام شد که به طور متوسط هر مصاحبه 30 دقیقه طول کشید. شرکت‌کنندگان در ابتدا به صورت هدفمند انتخاب شدند و انتخاب‌های بعدی با الزامات نمونه‌گیری نظری هدایت شدند و از رویکرد گلوله برفی برای رسیدن به شرکت‌کنندگان استفاده شد. اشباع نظری تا مصاحبه سیزدهم حاصل شد و دو مصاحبه دیگر برای تأیید ثبات و کامل بودن گروه‌ها انجام شد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار MAXQDA با کدگذاری باز، محوری و انتخابی تجزیه و تحلیل شدند و مدل توسط چهار متخصص برای اطمینان از اعتبار و اجماع آن ارزیابی شد.یافته‌ها: این تحلیل منجر به 387 کد خام از داده‌های مصاحبه استخراج شد که سپس به ۷۳ کد باز نهایی و ۲۰ دسته محوری کاهش یافتند و در نتیجه یک مدل مفهومی جامع برای استراتژی‌های بازاریابی سبز پایدار به دست آمد. یافته‌ها نشان داد که شکل‌گیری این استراتژی‌ها توسط یک عامل واحد هدایت نمی‌شود، بلکه بیشتر تحت تأثیر تعامل شرایط سازمانی، بازار، محیطی، فرهنگی و نهادی است. این شرایط، پاسخ‌های استراتژیک سازمان‌ها را هدایت کرده و بر پیامدهای رفتاری، سازمانی و محیطی آنها تأثیر می‌گذارند. این مدل تأکید کرد که الگوهای فرهنگی عنصری محوری در توضیح چگونگی تبدیل الزامات محیطی به استراتژی‌های بازاریابی پایدار در بافت عراق هستند.نتیجه‌گیری: این مطالعه نتیجه می‌گیرد که استراتژی‌های بازاریابی سبز پایدار در عراق به عنوان یک فرآیند چند سطحی، ریشه‌دار فرهنگی و تعاملی شکل گرفته‌اند، نه یک پاسخ مستقیم به عوامل محیطی یا بازاریابی مجزا. سهم نظری و نوآورانه این مطالعه در توسعه یک مدل زمینه‌ای مبتنی بر داده نهفته است که نه تنها بُعد فرهنگی را در عوامل تعیین‌کننده بازاریابی سبز گنجانده است، بلکه تعامل آن با شرایط نظارتی، بازار، محیطی و نهادی را در شکل‌دهی به استراتژی‌ها و نتایج آنها نیز توضیح می‌دهد. این فراتر از برخورد پراکنده با این ابعاد است که در ادبیات قبلی یافت می‌شود. از نظر عملی، این مدل پایه‌ای برای طراحی استراتژی‌های بازاریابی سبز فراهم می‌کند که بیشتر با ویژگی‌های فرهنگی و نهادی بازار عراق همسو هستند. این مطالعه ادغام بُعد فرهنگی را در طراحی سیاست‌ها و شیوه‌های بازاریابی و زیست‌محیطی توصیه می‌کند. با توجه به ماهیت کیفی مطالعه و ارتباط مدل با بافت عراق، تحقیقات آینده آزمایش کمی مدل و تأیید کاربردپذیری آن در بخش‌ها و بافت‌های فرهنگی مختلف را توصیه می‌کند. مدل پیشنهادی همچنین بر اهمیت همسوسازی پایداری زیست‌محیطی با ویژگی‌های فرهنگی برای تضمین اثربخشی استراتژی‌ها در بافت عراق تأکید می‌کند.</description>
    </item>
    <item>
      <title>بررسی تاثیر هوش مصنوعی بر قصد خرید مجدد مشتری با نقش میانجی چابکی مشتری، تجربه مشتری و رضایت مشتری (مورد مطالعه: پلتفرم دیجی کالا)</title>
      <link>https://jbmp.sbu.ac.ir/article_107634.html</link>
      <description>چکیده گسترده :
اهداف: در سال‌های اخیر، قصد خرید مجدد به‌عنوان یکی از مهم‌ترین شاخص‌های وفاداری مشتری، توجه گسترده‌ای را در ادبیات بازاریابی و مدیریت به خود جلب کرده است؛ چراکه حفظ مشتریان فعلی به‌مراتب کم‌هزینه‌تر و سودآورتر از جذب مشتریان جدید است. توسعه سریع تجارت الکترونیک و پلتفرم‌های دیجیتال موجب شده است که سازمان‌ها برای ایجاد مزیت رقابتی پایدار، به فناوری‌های نوین به‌ویژه هوش مصنوعی روی آورند. هوش مصنوعی با توانایی تحلیل داده‌های بزرگ، پیش‌بینی رفتار مصرف‌کننده و شخصی‌سازی خدمات، نقش مهمی در تغییر الگوهای خرید و افزایش تمایل مشتریان به تکرار خرید ایفا می‌کند. با این حال، بیشتر پژوهش‌های پیشین در بازارهای توسعه‌یافته انجام شده‌اند و بررسی این روابط در بازارهای در حال توسعه‌ای مانند ایران، که با محدودیت‌های زیرساختی و فناوری مواجه‌اند، کمتر مورد توجه قرار گرفته است از این رو، پژوهش حاضر با تمرکز بر پلتفرم دیجی‌کالا، به بررسی تأثیر هوش مصنوعی بر قصد خرید مجدد مشتری با نقش میانجی چابکی مشتری، تجربه مشتری و رضایت مشتری می‌پردازد.

روش پژوهش: این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی-پیمایشی است. این پژوهش در میان کاربران و خریداران اپلیکیشن دیجی‌کالا که یک بازارگاه و فروشگاه آنلاین می‌باشد، در بازه زمانی پاییز و زمستان 1403 انجام شد.  از این رو به عنوان یک پژوهشی مقطعی شناخته می‌شود.  نمونه‌گیری به روش در دسترس  انجام شد و پرسشنامه به صورت آنلاین توزیع شد. با توجه به نامحدود بودن حجم جامعه آماری، کفایت حجم نمونه با استفاده از تحلیل توان آماری در نرم‌افزار G*Power بررسی شد. نتایج تحلیل نشان داد که برای دستیابی به توان آماری مطلوب در آزمون روابط مدل پیشنهادی، حداقل حجم نمونه موردنیاز کمتر از 284 نفر است. بر این اساس، از میان 299 پرسشنامه جمع‌آوری‌شده، تعداد 285 پرسشنامه کامل و قابل استفاده برای تحلیل‌های آماری انتخاب شد. داده‌ها از طریق پرسشنامه استاندارد با مقیاس پنج‌گزینه‌ای لیکرت گردآوری شد. برای تحلیل داده‌ها از مدل‌سازی معادلات ساختاری با رویکرد حداقل مربعات جزئی (PLS-SEM) و نرم‌افزار Smart-PLS استفاده شد. روایی ابزار با تحلیل عاملی تأییدی و روایی واگرا (Fornell &amp;amp;amp; Larcker) و پایایی با آلفای کرونباخ و پایایی ترکیبی تأیید گردید. یافته‌ها:  نتایج تحلیل مدل ساختاری نشان داد که هر هفت فرضیه پژوهش در سطح اطمینان ۹۵ درصد تأیید شدند. هوش مصنوعی تأثیر مثبت و معناداری بر چابکی مشتری، تجربه مشتری و رضایت مشتری دارد که این یافته‌ها با نتایج مطالعات پیشین همسو است. همچنین، چابکی مشتری تأثیر مثبت و معناداری بر تجربه و رضایت مشتری نشان داد . تجربه مشتری نیز به‌طور معناداری رضایت مشتری را افزایش می‌دهد که با یافته‌های Yin and Qiu (2021) همخوانی دارد. در نهایت، رضایت مشتری قوی‌ترین تأثیر را بر قصد خرید مجدد داشت که این نتیجه با مدل‌های کلاسیک قصد خرید مجدد سازگار است .

نتیجه‌گیری: این پژوهش با بررسی تاثیر هوش مصنوعی بر قصد خرید مجدد مشتریان در پلتفرم دیجی‌کالا از طریق نقش میانجی، چابکی مشتری، تجربه مشتری و رضایت مشتری چارچوبی جامع برای درک رفتار مصرف‌کنندگان در تجارت الکترونیک ارائه می‌دهد. یافته‌ها نشان داد که هوش مصنوعی از طریق میانجی‌گری این سه متغیر، تاثیر مثبت و معناداری بر قصد خرید مجدد دارد. بر اساس نظریه محرک–ارگانیسم–پاسخ، هوش مصنوعی به‌عنوان یک محرک محیطی عمل می‌کند که از طریق شخصی‌سازی خدمات، پردازش سریع اطلاعات، کاهش عدم اطمینان و تسهیل تصمیم‌گیری، بر حالات شناختی و احساسی مشتری اثر می‌گذارد. این حالات در قالب چابکی مشتری، تجربه مشتری و رضایت مشتری ظاهر شده و در نهایت به شکل‌گیری پاسخ رفتاری مشتری یعنی قصد خرید مجدد منجر می‌شوند. بنابراین، نتایج پژوهش حاضر از منطق نظری محرک–ارگانیسم–پاسخ حمایت کرده و نشان می‌دهد که اثر هوش مصنوعی بر رفتار مشتری عمدتاً از طریق سازوکارهای شناختی و عاطفی منتقل می‌شود و نه صرفاً از طریق ویژگی‌های فنی فناوری.</description>
    </item>
  </channel>
</rss>
